Rti Radio Taiwan International 
Rti Radio Taiwan International 
Lời nói đầu
Gần đây, phong trào Me too đang thu hút sự quan tâm của xã hội Đài Loan, trên thực tế phong trào này đã nhận được hưởng ứng của dư luận trên khắp thế giới trong suốt 6 năm qua.
Vào năm 2017, tờ báo The New York Times và The New Yorker đã đưa tin về nhà sản xuất phim Harvey Weinstein có hành vi quấy rối tình dục đối với những diễn viên bên cạnh mình trong một thời gian dài. Sau khi sự việc bị phanh phui, nhiều diễn viên khác cũng lên tiếng xác nhận từng bị ông quấy rối tình dục trước đó, không chỉ trong làng điện ảnh mà rất nhiều nạn nhân cũng đã chia sẻ việc mình bị quấy rối tình dục trên mạng xã hội, và sử dụng hashtag “#MeToo” để bày tỏ sự đồng cảm của bản thân và những người bị hại.
Không tôn trọng quyền “tự chủ thân thể” của người khác sẽ gây tổn hại lớn cho họ, sau khi bị xâm hại tình dục, một số nạn nhân không còn dám quan hệ thân mật hơn với người khác, điều này còn có thể để lại di chứng, ảnh hưởng nghiêm trọng đến tính mạng. Phong trào #MeToo đã cho thấy tầm quan trọng của việc mọi người cảm thấy rằng cơ thể của họ được tôn trọng và họ có thể tương tác với người khác mà vẫn cảm thấy an toàn. Và những tình huống này không chỉ xảy ra với người lớn, nơi công sở mà còn rất phổ biến ngay trong khuôn viên trường, kể cả học sinh tiểu học, THCS cũng cần có ý thức tự bảo vệ mình.
Nội dung chính
Chúng ta hãy bắt đầu với một câu chuyện thường ngày để dễ tưởng tượng hơn về định nghĩa trên.
Tiểu Hằng, một học sinh lớp 7, sau khi tan học về nhà, chưa kịp để cặp sách xuống thì đã vội vàng đi tìm ba.
Tiểu Hằng: Ba ơi, con nói với ba điều này, hôm nay con với Tiểu Hồ đi đánh bóng rổ, và trận nào cũng thắng hết!
Ba: Oa! Thật à, con gái giỏi quá! Qua đây ba ôm cái nào.
Tiểu Hằng chạy đến dang tay ôm ba, lúc này ba phát hiện khủy tay của tiểu Hằng bị trầy da.
Ba: Ôi, sao con bị trầy da vậy? Đưa tay đây cho ba xem, ba giúp con bôi thuốc nhé!
Tiểu Hằng: A đúng là con bị trầy da thật, chắc là do con bị té nên mới bị thương đó!
Tiểu Hằng đưa tay cho ba xem, ba Tiểu Hằng cầm lấy khủy tay của tiểu Hằng, cẩn thận xem vết thương, sau đó dùng ngón tay nhẹ nhàng ấn xung quanh vết thương, sau khi chắc chắn vết thương không bị nhiễm trùng thì cẩn thận giúp tiểu Hằng bôi thuốc, tiệt trùng.
Nếu trong một trường hợp khác, cảm nhận của bạn có khác đi không?
Bạn có suy nghĩ gì sau khi đọc câu chuyện trên? Nếu bạn là Tiểu Hằng thì bạn có muốn để bố ôm bạn, nắm lấy cánh tay bạn hay ấn ngón tay vào người bạn không?
Nếu bạn muốn, thì bây giờ hãy đặt mình vào một tình huống khác.
Giả sử bạn là Tiểu Hằng, nhưng người bố sẽ được thay thế là “giáo viên của trường”, bạn có còn sẵn sàng ôm hay dang tay không? Hay nếu được thay thế bằng “bạn cùng lớp”, “người hàng xóm”, “người thân ít khi gặp” hoặc “người lạ” thì sao?
Bạn có cảm thấy rằng, đối với bạn, một số người bạn có thể ôm hoặc đưa tay cho họ chạm vào, có người nếu muốn giúp bạn bôi thuốc thì họ có thể chạm vào bạn nhưng không được ôm, có người thì bạn lại hoàn toàn không muốn cho họ chạm vào mình hay không?
Nếu có một người mà bạn không muốn cho họ chạm vào chút nào, nhưng đối phương cứ muốn chạm và ôm bạn, bạn có cảm thấy khó chịu và tức giận không?
Cơ thể của bạn, người khác không được quyền chạm vào!
Trên pháp luật, mỗi người đều có “quyền tự chủ thân thể”, đây là quyền mà bạn tự quyết định đối xử với cơ thể bạn như thế nào. Ví dụ, khi bạn muốn hát bạn có thể hát,những người khác không được dùng ta để bịt miệng bạn, không cho phép bạn hát, khi bạn không muốn bị người khác ôm, bạn có thể từ chối không cho họ ôm bạn, và họ cũng không được phép tự ý ôm bạn.
Nếu như khi bạn muốn hát mà có người tự ý bịt miệng bạn không cho bạn hát, hay khi bạn không muốn bị người khác ôm nhưng có người lại tự ý ôm bạn, bạn sẽ cảm thấy rất tức giận, đó là bởi vì cơ thể là của bạn, không phải của người khác, bạn có thể quyết định cơ thể bạn muốn làm gì, không muốn làm gì. Khi người khác không hỏi ý kiến bạn mà tự ý bịt miệng bạn hay ôm bạn đều sẽ khiến bạn cảm thấy không được tôn trọng.
Tương tự như vậy, bạn có “quyền tự chủ cơ thể”, người khác cũng có “quyền tự chủ cơ thể”, khi bạn quyết định sử dụng cơ thể của mình để làm một số việc, nhưng những việc này có thể sẽ can thiệp vào cơ thể người khác nên bạn không thể tùy tiện làm khi không có sự đồng ý của đối phương nếu không bạn cũng sẽ khiến đối phương cảm thấy không được tôn trọng. Ví dụ, bạn không muốn bị người khác ôm, và có thể người khác cũng không muốn bị ai đó ôm. Trong lúc này khi chưa có sự đồng ý của đối phương, bạn không được phép ôm đối phương, nếu không thì bạn cũng sẽ làm tổn thương quyền tự chủ về cơ thể của người khác.
Nhưng làm tổn thương đến quyền tự chủ cơ thể của người khác thì có ảnh hưởng gì đến chúng ta hay không?
Tự ý chạm vào người khác có thể là một hành vi quấy rối tình dục!
Giả sử khi chưa nhận được sự đồng ý của người khác mà bạn đã tự ý ôm họ thì đây có thể được xem là hành vi quấy rối tình dục!
Theo “Luật Phòng chống Quấy rối Tình dục”, “quấy rối tình dục” là việc thực hiện một số hành vi liên quan đến “tình dục” hoặc “giới tính” trái với mong muốn của người khác trong những trường hợp nhất định. Ví dụ, nếu ai đó đã tỏ ý không muốn mà bạn cứ yêu cầu đối phương phải nhận cái ôm của mình khiến đối phương cảm thấy sợ hãi thì đó là một kiểu “quấy rối tình dục”.
Theo “Luật phòng chống quấy rối tình dục”, mức phạt tối đa cho hành vi quấy rối tình dục là 100.000 Đài tệ. Vì cố ý quấy rối tình dục người khác mà hôn, ôm, sờ mó vào vùng kín trên cơ thể người khác khi họ chưa kịp ngăn cản là phạm tội gọi là “tội quấy rối tình dục”, với những hành vi vi phạm nghiêm trọng có thể sẽ phải đối mặt với 2 năm tù giam. Vào năm 2019, ở Đài Đông, có một giáo viên khi găp hiệu trưởng trong khuôn viên trường, giáo viên này đã chào hỏi hiệu trưởng, sau đó, hiệu trưởng bước đến gần giáo viên này và nhanh chóng dùng tay véo vào eo cô vài cái, và đây được tòa án coi là phạm tội quấy rối tình dục.
Bạn có thể tò mò, hiệu trưởng véo eo cô giáo là quấy rối tình dục, nhưng nếu là bố véo vào eo của bạn thì sao? Điều gì sẽ xảy ra nếu bạn thân của bạn véo eo bạn? Bạn cũng có thể làm những điều này thay cho lời chào đối với những người thân thiết và gần gũi với bạn. Nếu tất cả đều là hành vi quấy rối tình dục thì không phải rất dễ bị pháp luật trừng trị sao?
Trên thực tế, “Quy tắc thi hành Luật Phòng chống Quấy rối Tình dục” quy định rằng việc xác định hành vi quấy rối tình dục phải xem xét bối cảnh, môi trường và mối quan hệ giữa từng sự việc, đồng thời chú ý đến những gì người bị cáo buộc quấy rối tình dục đã nói những gì và có những hành vi như thế nào, và những người tố cáo người khác quấy rối tình dục nghĩ gì về những lời nói và hành động này.
Nói một cách đơn giản, có phải là quấy rối tình dục hay không, thì cần phải xem tùy trường hợp, chứ không phải chỉ cần có người nói đây là quấy rối tình dục là chắc chắn vi phạm pháp luật. Nếu như bạn và đối phương là người có quan hệ thân thiết thì tất nhiên pháp luật cũng sẽ xem xét mối quan hệ của hai người.
Tuy nhiên, cho dù có thân thiết đến mức nào đi chăng nữa, không có nghĩa là bạn có thế không quan tâm đến ranh giới cơ thể của đối phương. Cũng giống như khi tâm trạng bạn không tốt, thì cho dù là cha mẹ bạn cũng có thể không muốn ôm đối phương. Vì vậy, khi tương tác với người khác, điều quan trọng nhất là tìm hiểu xem đối phương có khả năng chấp nhận hành vi của bạn hay không, nếu bạn không chắc chắn thì đừng thực hiện những hành vi đó. Sau khi thực hiện hành vi, bạn cũng phải luôn chú ý xem đối phương có chấp nhận được không, khi người khác tỏ ý không đồng ý thì tốt nhất là bạn nên dừng lại.
Vậy phải làm sao để bảo vệ ranh giới của cơ thể?
Sau khi đọc bài viết này, bạn phải biết cách bảo vệ quyền tự chủ của cơ thể tốt hơn! Bạn hiểu, nhưng người khác có thể không hiểu, bạn nên làm gì nếu ai đó cứ ôm bạn khi bạn không muốn được ôm, hoặc nói điều gì đó khiến bạn cảm thấy bị xúc phạm?
Giả sử không phải người trong trường quấy rối tình dục bạn, theo “Luật ngăn ngừa quấy rối tình dục”, trong vòng một năm, bạn cũng có thể gửi đơn khiếu nại đến Cục cảnh sát hoặc đơn vị nơi có kẻ quấy rối trực thuộc. Sau khi nhận được đơn tố cáo, Cục cảnh sát hoặc đơn vị nơi có kẻ quấy rối trực thuộc cũng phải tiến hành điều tra, lập biên bản điều tra và bản nghị quyết. Nếu kết quả điều tra đây là hành vi quấy rối tình dục thì kẻ quấy rối sẽ bị xử phạt theo quy định của “Luật phòng chống quấy rối tình dục”.
Để làm chủ cơ thể của chính mình và bảo vệ quyền tự chủ của cơ thể mình, trước tiên chúng ta phải biết những bộ phận nào của bản thân mà người khác không thể tùy tiện nhìn thấy hoặc chạm vào, những lời nào không thể tùy tiện nói với bạn, và nếu đã làm những hành vi này thì ai là người khiến bạn cảm thấy khó chịu. Khi có người làm một việc nào đó mà khiến bạn cảm thấy không thoải mái, điều cần làm là chúng ta nên cho đối phương biết là mình đang cảm thấy “không thoải mái”, nói với đối phương là mình “không đồng ý” họ làm hành động này và yêu cầu họ đừng làm như vậy nữa.
Tất nhiên những việc này còn phụ thuộc vào từng đối tượng, tình huống khác nhau thì sẽ có phạm vi khác nhau. Chẳng hạn như bạn có thể chấp nhận việc ba của mình sờ vào cổ nhưng không hẳn có thể chấp nhận giáo viên làm như vậy.
Vì vậy, khi giao tiếp với người khác, chúng ta phải luôn chú ý đến hành vi của mình, nếu việc bạn làm có ảnh hưởng đến thân thể người khác thì trước hết nên hỏi đối phương xem bạn có thể làm như được không và được sự đồng ý của đối phương. Nếu hành động của chúng ta khiến người khác khó chịu, chúng ta phải dừng lại, xin lỗi đối phương, chịu trách nhiệm về hành động của mình và là một người trưởng thành. Nếu thấy hành vi của người khác khiến người khác cảm thấy khó chịu, chúng ta cũng có thể đứng lên giúp đỡ người khác bày tỏ sự khó chịu và yêu cầu người khác chấm dứt hành vi đó.
Nói chung, điều quan trọng nhất là phải hiểu đầy đủ về ranh giới cơ thể của chính mình, chủ động bày tỏ mong muốn của mình, trau dồi nhận thức về “quyền tự chủ cơ thể” và tìm kiếm sự trợ giúp kịp thời thông qua pháp luật, tất cả đều là những việc làm quan trọng để bảo vệ tốt quyền tự chủ cơ thể. Đồng thời, khi giao lưu với người khác, chúng ta cũng phải quan tâm đến mong muốn của người khác và tôn trọng quyền “tự chủ về cơ thể” của họ thì họ mới sẵn lòng giao lưu với chúng ta.
Bảng: Quy trình khiếu nại quấy rối tình dục trong các trường hợp và tình huống khác nhau
