Những năm gần đây có nhiều nhóm vận động xã hội đề xuất xướng nghị về “đa dạng gia đình”, trong đó bao gồm ba luật dự thảo về quyền bình đẳng hôn nhân, chế độ cặp đôi chung sống và chế độ thành viên gia đình, đã có nhiều nhà lập pháp đưa ra dự án luật sửa đổi tại Viện Lập pháp. Mới đây Liên minh Niềm hy vọng phản đối về chủ trương đa dạng gia đình đưa ra dự án trưng cầu dân ý “Bảo vệ gia đình”, trong văn bản chính của cuộc trưng cầu dân ý này đặt câu hỏi “Bạn có đồng ý những điều quy định trong bốn chương mục của Luật thân thuộc dân sự về “hôn nhân”, “cha mẹ con cái”, “giám hộ” và “gia đình”, có liên quan đến mối quan hệ vợ chồng, máu mủ ruột thịt và luân lý con người, trước khi chưa được thông qua cuộc bỏ phiếu trưng cầu thì không được phép sửa đổi đạo luật ?”
Trong dự án trưng cầu dân ý này đã thông qua ngưỡng cửa ký tên liên kết trong số lượng hơn 90.000 bản của giai đoạn 1, sáng ngày 4/2 tại Viện Hành chính diễn ra cuộc điều trần lập pháp, mời những người đề xuất phương án, chuyên gia học giả, các đại diện của cơ quan chính phủ bày tỏ ý kiến, đồng thời mở cửa cho khoảng 200 dân chúng đến đăng ký dự thính và giãi bày.
Người đề xuất dự án, Chủ tịch luân phiên của Liên minh Niềm hy vọng Trần Chí Hoằng cho biết, đa dạng gia đình là mô hình phá vỡ nề nếp truyền thống một vợ một chồng, cũng làm cho các gia đình bị xóa đi quan hệ máu mủ ruột thịt, xóa đi quan hệ người thân và họ hàng, đưa đẩy mô hình gia đình này không khác gì như các tổ chức xã hội bình thường, phá hoại chế độ gia đình. Ông Hoằng nêu rằng, theo lập pháp hiện hành và quá trình sửa đổi đạo luật ở Đài Loan hiện nay rất sơ sài và thô bạo, chỉ cần một vài nhà lập pháp đưa ra đề án là được sửa ngay đạo luật, với những chủ trương này nên trải qua trình tự trưng cầu dân ý, để người dân được quyền bày tỏ ý kiến, tránh vì vấn đề sửa đổi đạo luật mà dẫn đến sự xáo trộn trong xã hội.
Ông Trần Chí Hoằng cho biết :“Giả sử nói rằng chúng tôi thông qua trình tự trưng cầu dân ý, phát hiện phần đông người không ủng hộ, vậy chúng tôi có thể nói đạo luật này không nhận được sự đồng thuận của xã hội, do đó chúng tôi cũng không nên tốn quá nhiều giá thành xã hội để động viên mọi người tích cực tiến hành cuộc kháng nghị và diễu hành”.
Trong cuộc điều trần có nhiều học giả và chuyên gia cùng giữ lập trường giống nhau, cho rằng bằng mô hình đa dạng gia đình sẽ làm thay đổi kết cấu căn bản của gia đình, lẽ đương nhiên dân chúng cần có quyền lợi biết và tham dự; cũng có học giả nhận xét trong 194 quốc gia trên thế giới, hiện nay chỉ có 21 quốc gia thực hiện hôn nhân đồng giới, vì vậy kêu gọi toàn thể nhân dân trước khi chưa đi tới một nhận thức chung, không nên lập pháp một cách quá vội vã.
Tuy nhiên, theo Giám đốc điều hành Liên minh Cặp đôi Hứa Tú Văn cho biết, trưng cầu dân ý là dùng để bổ sung vào những chỗ khuyết cho hội nghị, bà chất nghi trong chế độ hôn nhân “có thể trọn vẹn đến mức độ không được thay đổi hay không ?”, bà Trần Gia Quân, Chủ tịch Quỹ Văn hóa Thi Minh Đức chỉ trích các nhóm vận động xã hội không nắm rõ vấn đề để bày tỏ phản đối mô hình đa dạng gia đình, với ý đồ đưa ra hạn chế trong trình tự và hình thức pháp luật.
Bà Trần Gia Quân cho biết : “Bản thân trưng cầu dân ý để bảo vệ gia đình là muốn tuyên truyền việc ngăn cản sự thông qua của hôn nhân đồng giới, muốn cản trở mô hình đa dạng gia đình để nhận được sự đảm bảo của pháp luật, cho thấy rõ ý đồ nhìn từ bên ngoài là thủ đoạn dân chủ, nhưng muốn sử dụng phiếu đa số để bốc lột và hạn chế quyền lợi của thiểu số”.
Trước đề án trưng cầu dân ý có tính hợp pháp hay không, các cơ quan hành chính gồm Bộ Nội chính, Bộ Pháp vụ, Ủy ban Tuyển cử Trung ương đều bày tỏ thái độ bảo thủ, cho rằng trong đề án trưng cầu dân ý không có chỉ ra một cách chính xác trước khi có luật sửa đổi nên chịu sự hạn chế bởi kết quả của trưng cầu dân ý, vẫn nên chờ khi thông qua luật sửa đổi cần trải qua cuộc trưng cầu thì mới có hiệu lực, hơn nữa, trong trưng cầu còn liên quan tới quy định chương bốn của luật dân sự, không phù hợp theo quy định trong một dự án chỉ được nhắm tới một vấn đề.
Minh Hà