Vào ngày 2-1 một chiếc máy bay của Trung Quốc hạ cánh xuống sân bay đơn giản trên bãi đá Chữ Thập tại Nam Hải, vào ngày 3-1 Việt Nam chính thức khiển trách hành động này đã xâm phạm chủ quyền của Việt Nam. Phía Trung Quốc bày tỏ có chủ quyền không thể tranh cãi đối với quần đảo Hoàng sa và vùng biển lân cận, nước Mỹ thì lo ngại căng thẳng leo thang.
Theo Reuteurs đưa tin, người phát ngôn của Bộ Ngoại giao Việt Nam Lê Hải Bình cho biết, sân bay này được xây dựng bất hợp pháp, bởi vì bãi đá Chữ Thập là “một phần thuộc Quần đảo Hoàng Sa của Việt Nam”.
Nhưng theo tin tức của Tân Hoa Xã, Bộ Ngoại giao Trung Quốc phản đối và cho biết, đây là bay thử nghiệm tại sân bay mới, “Trung Quốc có chủ quyền không thể tranh cãi đối với quần đảo Hoàng sa và vùng biển lân cận.”
Nước Mỹ phê phán Trung Quốc xây dựng đảo nhân tạo tại Nam Uải, cũng lo lắng rằng Bắc Kinh sẽ sử dụng những hòn đạo nhân tạo này cho mục đích quân sự, cho dù Trung Quốc bày tỏ không có ý định thù địch.
Người phát ngôn của Quốc Vụ viện Mỹ Pooja Jhunjhunwala cho biết: “Điều bức thiết nhất hiện nay đó là, những quốc gia tuyên bố nhận chủ quyền công khai hứa hẹn ngừng việc tiếp tục xây dựng đảo nhân tạo, xây các thiết bị hạ tầng mới và hành động quân sự hóa đối với những khu vực đang có tranh chấp.”
“Chúng tôi khuyến khích các bên, không nên có những hành động đơn phương gây tổn hại đến sự ổn định khu vực, tích cực giảm bớt tình hình căng thẳng, tạo ra không gian linh hoạt cho các phương án giải quyết ngoại giao có ý nghĩa.”
Người phát ngôn của Bộ Ngoại giao Trung Quốc Hoa Xuân Oánh cho biết, Trung Quốc trưng dụng máy bay dân dụng để bay thử nghiệm, là để kiểm tra thiết bị của sân bay đơn giản có phù hợp tiêu chuẩn của hàng không dân dụng hay không.
Hải Ly