Ngày 24/6, tổng thống Lại Thanh Đức tuyên bố ông sẽ nộp đơn xin giải thích hiến pháp và các biện pháp trừng phạt tạm thời đối với "Đạo luật thực thi quyền lực của Viện lập pháp" và "Bộ luật hình sự". Hồng Vĩ Thắng, Luật sư điều hành Công ty Luật Hồng Phạm giải thích lý do, bao gồm việc buộc tổng thống phải báo cáo tình trạng quốc gia tại Viện Lập pháp là nghĩa vụ, định kỳ, bình thường và chất vấn là vi hiến, quyền đồng ý nhân sự vượt quá giới hạn và xâm phạm quyền chủ động hình thành nhân sự của tổng thống; phương thức bỏ phiếu kín bằng cách giơ tay là vi phạm nguyên tắc công khai, minh bạch, vượt quá giới hạn kỷ luật tự giác của quốc hội và các nguyên tắc của một nước dân chủ được Hiến pháp quy định.
Về yêu cầu của tổng thống Lại Thanh Đức về việc giải thích Hiến pháp liên quan đến “Luật thực hiện quyền lực của Viện Lập pháp” và “Bộ luật hình sự” liên quan đến quyền lực của Quốc hội, Hồng Vĩ Thắng giải thích rằng, khi tổng thống đến Quốc hội để báo cáo về tình hình đất nước, theo Khoản 3, Điều 4 về việc sửa đổi bổ sung Hiến pháp, “Viện Lập pháp phải "lắng nghe" báo cáo về tình hình Quốc gia của Tổng thống", nhưng không thể cho rằng Viện Lập pháp có quyền đặt câu hỏi, chứ chưa nói đến việc Tổng thống có nghĩa vụ trả lời các câu hỏi. Ngoài ra, qua điều tra lịch sử cũng có thể thấy, trước đó, khi bổ sung điều khoản quy định “khi Quốc hội họp phải lắng nghe tổng thống báo cáo tình hình đất nước đồng thời kiểm thảo công việc quốc gia và đề xuất ý kiến”. Sau đó, một điều khoản bổ sung được thêm vào để chuyển cơ hội lắng nghe báo cáo tình hình quốc gia cho Viện Lập pháp, mục đích cố tình xóa bỏ quy định “kiểm thảo công việc nhà nước và đề xuất ý kiến” là nhằm tạo ra sự khác biệt, việc sửa đổi luật lần này rõ ràng đã mở rộng quyền lực vốn không được trao cho Viện Lập pháp vào thời điểm đó.
Luật sư Hồng Vĩ Thắng nói rằng, lần này Viện Lập pháp thực thi quyền sửa đổi luật và không có quy trình sửa đổi hiến pháp, đã khiến cho việc báo cáo tình hình quốc gia trở thành bắt buộc, thường xuyên, bình thường hóa và chất vấn, đồng thời thay đổi đáng kể cách sắp xếp hiến pháp của Khoản 3, Điều 4 của sửa đổi bổ sung đã vi phạm mục đích và mục đích chuẩn mực của quy định này, vi phạm các quy định của Hiến pháp đối với quyền lực của tổng thống và các thỏa thuận của hệ thống chính quyền trung ương, đồng thời trái với các nguyên tắc chính trị về phân chia quyền lực và trách nhiệm được quy định trong Hiến pháp và là vi hiến.
Lệ Phương