Hãng AFP đưa tin, buổi tranh luận trên truyền hình của ứng cử viên Tổng thống Trung Hoa Dân Quốc về lập trưởng liên quan quan hệ hai bờ eo biển vào ngày 30/12 vừa rồi đã rất được chính quyền Bắc Kinh và Mỹ chú ý.
Cuộc bầu cử Tổng thống Trung Hoa Dân Quốc sẽ diễn ra vào ngày 13/1/2024, kết quả của cuộc bầu cử này có thể sẽ quyết định quan hệ giữa Đài Loan và Trung Quốc trong tương lai. Trung Quốc luôn tuyên bố Đài Loan là một phần lãnh thổ của Trung Quốc, và tuyên bố nhất định sẽ dùng vũ lực để giành lại Đài Loan, cũng như là ngưng tất cả các cuộc đối thoại với quan chức cấp cao với Đài Loan trong thời gian Tổng thống Thái Anh Văn nắm quyền.
Tổng thống Thái Anh Văn xuất thân từ Đảng Dân Tiến, đảng này chủ trương Trung Hoa Dân Quốc Đài Loan có chủ quyền tách biệt với Trung Quốc. Ứng cử viên Đảng Dân Tiến trong cuộc bầu cử lần này là ông Lại Thanh Đức – người được mệnh danh là ủng hộ Đài Loan độc lập. Trong buổi tranh luận vào ngày hôm qua (30/12), ông đã nhiều lần bị đối thủ “tấn công”, cho rằng ngôn luận ủng hộ Đài Loan độc lập của ông, sẽ làm “tổn hại đến an ninh của Đài Loan”.
Ông Lại Thanh Đức nói, chủ quyền của Đài Loan là thuộc về 23 triệu người dân Đài Loan, không thuộc về nước Cộng Hòa Nhân Dân Trung Hoa, Trung Hoa Dân Quốc và Cộng Hòa Nhân Dân Trung Hoa không lệ thuộc vào nhau, đây chính là định nghĩa về Đài Loan độc lập.
Những năm gần đây, Trung Quốc tăng cường các động thái quân sự để gây sức ép với Đài Loan, mỗi ngày đều sẽ cho máy bay quân sự và chiến hạm đến quấy nhiễu Đài Loan. Trung Quốc còn tiến hành hai cuộc diễn tập quân sự quy mô lớn, mô phỏng việc phong tỏa Đài Loan trong thời điểm người lãnh đạo của Đài Loan và quan chức Mỹ gặp gỡ.
Trong buổi tranh luận này, ông Lại Thanh Đức cũng cho rằng, ứng cử viên Hầu Hữu Nghi của Đảng Quốc Dân – Đảng có quan hệ thân thiết với Trung Quốc là thân Trung.
Ông Hầu Hữu Nghi thì chỉ trích ông Lại Thanh Đức “bôi xấu” mình, ông nhắc lại rằng mình phải đối Đài Loan độc lập và chính sách “một nước hai chế độ”, ông cho rằng nhận thức chung 1992 không phải định nghĩa như bên Trung Quốc nêu ra, ông chủ trương dùng thực lực để đảm bảo hòa bình, thực lực chính là trang bị quân sự quốc phòng mạnh nhất, nâng cảo năng lực từ phòng vệ của bạn thân, răn đe đối phương là các việc cần phải ưu tiên làm đầu tiên.
Ông Hầu Hữu Nghi nói, tương lai của Đài Loan phải do 23 triệu dân Đài Loan quyết định, về chủ quyền hai bờ eo biển đều không thừa nhận nhau, nhưng cũng không được phủ định nhau, với điều kiện như vậy, dưới tiền đề Hiến pháp Trung Hoa Dân Quốc để làm nền tảng giao lưu, mới có thể giảm thiểu rủi ro.
Còn ông Kha Văn Triết thì nói, “Hai bờ eo biển là một nhà” tức là, sẽ bày tỏ thiện ý với đối phương trước, trên điều kiện tối thiểu là Đài Loan phải được duy trì chế độ dân chủ hiện hành, trên cơ sở này, ông đồng ý đối thoại với đối phương dựa trên 5 nguyên tắc tương hỗ, tôn trọng bình đẳng.
Ông Kha Văn Triết nói, vấn đề hai bờ eo biển không chỉ là vấn đề giữa Đài Loan và Trung Quốc, mà cũng là vấn đề giữa Trung Quốc và Mỹ. Ông nói, “Đài Loan cần tìm được sự cân bằng trong đây, Đảng Dân Tiến luôn giữ thái độ phản đối, trong khi Đảng Quốc dân lại luôn nghĩ sẽ hợp tác (với Trung Quốc.”
Khiết Nhi