Đối với rất nhiều người thì kết hôn chỉ là chuyện riêng của hai người, nhưng đối với những cô gái đến từ Hồng Kông được gả sang Đài Loan mà nói thì kết hôn có nghĩa là mắc kẹt trong quan điểm của nhà mình và nhà chồng về mâu thuẫn tại eo biển Đài Loan. Nhà chồng cho rằng, con dâu là “Lục phối - vợ Tàu” (một cách gọi khinh miệt những cô gái người Trung Quốc lấy chồng Đài Loan - người dịch), chỉ muốn đào mỏ, còn nhà gái thì không muốn con mình bị gả tới “Đài Loan - một nơi lạc hậu”. Những người vợ đến từ Hồng Kông vừa nỗ lực tìm kiếm hạnh phúc, vừa phải gắng hết sức biện hộ cho cuộc hôn nhân của mình.
Ngày 22 tháng 10, bà Hoàng Tông Nghĩa, giáo sư khoa Tài nguyên, môi trường, địa lý Đài Loan đã tham gia buổi talkshow về “Tình trạng những cô gái đến từ Hồng Kông lấy chồng Đài trong làn sóng văn hóa Đài Loan: suy ngẫm về gia đình và tình hình chính trị tại eo biển Đài Loan từ cuộc hôn nhân Đài Loan - Hồng Kông”, do các đơn vị như nhà sách Nowhere, trung tâm Nghiên cứu Tư tưởng Chính trị trực thuộc Viện nghiên cứu Trung ương v.v… tổ chức.
Giáo sư Hoàng Tông Nghĩa rất am hiểu việc nghiên cứu về chính trị của các thành phố Đông Nam Á từ góc nhìn giới tính và tình cảm. Những năm gần đây, bà đã tiến hành nghiên cứu những cô gái đến từ Hồng Kông lấy chồng Đài. Từ năm 2019 tới năm 2022, phỏng vấn chi tiết 43 trường hợp, trong đó có rất nhiều trường hợp đã kết hôn trên 3 năm.
Căn cứ theo số liệu, từ năm 1998 tới năm 2021, số lượng nữ giới người Hồng Kông di dân nhờ kết hôn ở Đài Loan vào năm 2019 là nhiều nhất, 868 người.
Giáo sư Hoàng Tông Nghĩa chia sẻ, rất nhiều các cô gái Hồng Kông từ khách du lịch nay đã thành con dâu của Đài Loan. Các cô gái này tới Đài Loan du lịch, thấy đây là nơi vừa có tình người lại rất thân thiện, thích lối sống chậm và kỳ vọng vào cuộc sống lãng mạn ở Đài Loan. Ngoài du lịch, trong số đó cũng có nhiều trường hợp kết hôn với đàn ông Đài Loan thông qua các phương thức như quen biết trên mạng.
Vấn đề là, hóa ra cuộc hôn nhân giữa hai người đến từ Đài Loan và Hồng Kông lại liên quan đến góc nhìn của nhà gái và nhà trai về tình trạng eo biển Đài Loan, đồng thời cũng gắn liền với quốc tịch và địa vị xã hội.
Sandy chia sẻ, “chính vì thế mà sau này tôi cãi nhau với mẹ chồng. Tôi bảo rằng mình kiếm được nhiều tiền hơn con bà ấy nhiều, sao có thể đào mỏ được. Có mà con bà đào mỏ tôi thì có”. Mẹ chồng cô nghe thấy xong, nghĩ một lúc rồi không nói gì nữa.
Lisa, một cô gái lấy chồng Đài, có bố mẹ đẻ vốn là người Trung Quốc, sau chuyển sang Hồng Kông sinh sống cho biết, nhà chồng không biết rõ về việc di cư của gia đình cô, “họ hàng bên nhà bố chồng hay mẹ chồng đều khinh thường tôi, cho rằng gia đình nhà tôi rất nghèo”.
Giáo sư Hoàng Tông Nghĩa giải thích, gia đình chồng người Đài Loan thường so sánh Hồng Kông và Trung Quốc đại lục, cho rằng các cô gái đến từ Hồng Kông đều là lục phối - vợ Tàu, nghi ngờ họ đến Đài Loan chỉ vì muốn đào mỏ. Đây có thể nói là một định kiến của các gia đình người Đài Loan với các cuộc hôn nhân xuyên quốc gia trong thời kỳ cũ, dùng những định kiến về vợ Tàu để nói về những người vợ đến từ Hồng Kông, còn những cô gái Hồng Kông lấy chồng Đài Loan cũng thấy rất phản cảm khi bị gọi là vợ Tàu.
Giáo sư Hoàng Tông Nghĩa giải thích, bên cạnh đó, trong con mắt gia đình các cô gái Hồng Kông, họ cũng không thể hiểu được sao con gái mình lại lựa chọn từ bỏ một thành phố quốc tế như Hồng Kông để gả tới một nơi lạc hậu như Đài Loan.
Judy, một cô gái được phỏng vấn đã chia sẻ, các bà mẹ đều phản đối việc con gái mình gả sang Đài, thấy rằng đây là một nơi lạc hậu. Nếu có kết hôn thì ít nhất cũng phải lấy chồng Nhật Bản hay Mỹ, chứ gả sang Đài Loan thì thà lấy chồng Trung Quốc đại lục còn hơn. Các bà mẹ cho rằng người Trung Quốc giàu có hơn.
Một cô gái tham gia phỏng vấn khác tên Tina đã theo bố mẹ di cư từ Quảng Đông sang Hồng Kông từ khi còn nhỏ. Khi cô quyết định lấy chồng Đài Loan, bố của cô băn khoăn hỏi: “lúc con còn nhỏ, bố khó khăn lắm mới đưa được con từ Đại lục sang Hồng Kông, mà giờ con lại định quay về Đại Lục?” Thậm chí, có một cô gái được gả tới phía nam của Đài Loan còn nói, mẹ cô rất lo lắng khi cô phải đi làm đồng, “sao con lại muốn được gả tới một nơi còn Tàu hơn cả Tàu thế?”, đồng thời, bà mẹ này còn yêu cầu con rể không được bắt con gái mình đi làm đồng.
Giáo sư Hoàng Tông Nghĩa cho biết, nhiều bố mẹ của các cô gái Hồng Kông không hiểu được rằng, con gái mình thích lối sống chậm của Đài Loan, những nơi nhà quê trong mắt họ lại là vùng đất xanh, là miền đất hứa trong mắt con gái. Ngoài việc biện hộ cho hôn nhân của mình, những cô gái Hồng Kông lấy chồng Đài còn vỡ mộng với người đàn ông mình chọn. Có cô gái phát hiện chồng mình hóa ra là một mama boy, đến sổ tiết kiệm cũng đưa cho mẹ giữ; lại có cô phát hiện đàn ông Đài Loan chỉ được cái lẻo mép mà chẳng biết làm gì.
Những cô gái Hồng Kông lấy chồng Đài nỗ lực theo đuổi hạnh phúc nhưng cũng có lúc không tránh được cảm giác thất vọng. Giáo sư Hoàng Tông Nghĩa cho rằng, so với các quốc gia khác thì xét về bề ngoài, Đài Loan và Hồng Kông có nhiều điểm tương đồng nhất. Nhưng do các yếu tố lịch sử mà tồn tại những khác biệt lớn về giá trị cũng như văn hóa.
Giáo sư phân tích, tưởng rằng các cô gái đến từ Hồng Kông sẽ dễ hòa nhập vào cuộc sống ở Đài Loan nhất, nhưng thực tế lại khó nhất. Bởi vì cuộc sống gia đình, mối quan hệ giữa người với người trong xã hội cũng như trong công việc ở Đài Loan có rất nhiều khác biệt so với ở Hồng Kông. Điều này đã khiến những thách thức trong hôn nhân của các cô gái đến từ Hồng Kông là vô cùng lớn.
Tuy nhiên, khi phỏng vấn, đã có không ít các cô gái nói rằng mình thích Đài Loan. Cô Grace chia sẻ, “lạc hậu? Mọi người lấy cái gì làm tiêu chuẩn vậy? Tiền á? Nếu nói về dân chủ thì Hồng Kông lạc hậu hơn Đài Loan cả trăm lần”. Cô rất vui khi thấy Đài Loan đã cho mình những giá trị mới, những giá trị không đơn thuần là công việc hay tiền bạc.
Thu Hà