Theo thời báo tài chính Financial Times đưa tin, Mỹ và Philippines đã tiến hành cuộc tập trận quân sự chung trên đảo ngoài khơi phía Bắc Philiipines, cách Đài Loan gần 200km vào cuối tuần trước. Đây là cuộc tập trận chung lớn nhất của Mỹ và Philippines trong hơn 30 năm, cuộc tập trận lần này là một phần trong cuộc tập trận Balikatan. Trong trường hợp xảy ra xung đột về Đài Loan, thì những hòn đảo này có thể trở thành mặt trận tiền tuyến để bảo vệ Đài Loan.
Financial Times cho biết, lực lượng máy bay cánh quạt nghiêng V22 Osprey cùng tổ hợp binh chủng Mỹ, Philippines đã có mặt tại đảo Batan là một đảo ngoài khơi phía Bắc Philippines tham dự cuộc tập trận chung mang tên Balikatan, hòn đảo này chỉ cách Đài Loan 200 km.
Tuần trước, đảo ngoài khơi Batan đã tổ chức cuộc tập trận phòng thủ chung chống xâm lược giữa quân đội Philippines và Mỹ, hạng mục này thuộc một phần của cuộc tập trận quân sự chung lớn nhất trong hơn 30 năm qua giữa hai đồng minh khi họ tăng cường quan hệ quân sự nhằm đối phó với thái độ ngày càng cứng rắn của Trung Quốc.
Từ lâu nay hòn đảo xa xôi Batan dường như cô lập với thế giới bên ngoài, người dân địa phương sinh sống nhờ vào đánh bắt cá cờ xanh và cá ngừ vây vàng bằng những chiếc thuyền gỗ nhỏ. Du khách khi đến đây có thể dạo chơi trong nhà thờ cổ hoặc tham quan đồi núi lửa Basco.
Nhưng ngày nay Đài Loan đã trở thành một điểm nóng trong cuộc xung đột địa chính trị giữa Trung Quốc và Mỹ, vì thế hòn đảo Batan cũng đã được tái xác định là một "khu vực quan trọng" mà hai bên có thể tranh giành chiếm đóng trong trường hợp xảy ra chiến tranh. Đài Loan và Batan được ngăn cách bởi vịnh Bashi.
Để đạt được mục tiêu này, hàng trăm lính thủy đánh bộ và binh lính của Mỹ và Philippines đã được trực thăng đưa đến vùng cao nguyên hoang dã để huấn luyện thực hành cách bảo vệ khu vực này khỏi những kẻ xâm lược tiềm ẩn.
Thiếu tướng Joseph Ryan, chỉ huy Sư đoàn bộ binh 25 của Quân đội Mỹ cho biết, Philippines trước đây ít sẵn sàng thể hiện ý chí bảo vệ toàn bộ lãnh thổ của mình. “Nhưng bây giờ có nhiều lý do hơn, và tôi nghĩ phần lớn là do bản chất thủ đoạn của Trung Quốc” ông nói.
Thiếu tướng Joseph Ryan nói thêm: " Chúng tôi đang mở rộng hoạt động xung quanh hòn đảo này, Biển Đông (Nam Hải) và Đài Loan. Chúng tôi làm những điều này để thể hiện sự sẵn sàng giúp đỡ các đồng minh và đối tác của chúng tôi. Điều này sẽ gửi một tín hiệu đến Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa rằng chúng tôi đang hành động thật và rất nghiêm túc."
Một người dân trên đảo, cô Sita cho biết ủng hộ quân đội Mỹ có mặt trên hòn đảo, đặc biệt là tại khu vực phía Bắc. Cô nói: "Tất nhiên là đợt tập trận quân sự lần này nhắc nhở chúng tôi rằng có khả năng rắc rối đang sắp ập tới, nhưng khi rắc rối đến thì chúng tôi buộc phải tự bảo vệ mình. Chúng tôi rất quan ngại Trung Quốc, trong khi Đài Loan là một quốc gia thân thiện, dân chủ, đồng bào trên đảo Batan có khá nhiều người đang làm việc ở Đài Loan, chúng tôi khá lo lắng cho họ."
Hiện có khoảng 150.000 người Philippines đang làm việc tại Đài Loan, do xung đột trên eo biển Đài Loan có thể bùng phát nên mối quan tâm chính của chính phủ Philippines là sự an toàn của người dân Philippines tại Đài Loan.
Đối với nhiều cư dân trên đảo Batan, vấn đề eo biển Đài Loan là vấn đề cần quan tâm trước mắt. Thổ dân trên đảo Batan và người Tao trên đảo Lanyu, một đảo ngoài khơi xa của Đài Loan tự cho rằng họ có cùng chung tổ tiên và hai ngôn ngữ cũng có nhiều điểm chung. Đảo Lanyu nằm cách mũi cực Bắc của Philippines chỉ khoảng 100 km về phía Bắc.
Tường Vy